“Hayatı Zehir Olan Çocuklar” dizi filmi ve düşündürdükleri – 3
Filmin kahramanı olan doktor, pediatri kliniği yöneticisi profesörün evindedir. Aralarında şöyle bir diyalog geçer:
Profesör, “Bu dünyayı düzeltme ihtiyacını anlamıyorum ama cesaretini takdir ediyorum” der ve ardından sorar:
“Bunu neden yapıyorsun?”
Doktor cevap verir: “Doğru olan bu!”
***
Doğru olan nedir?
Doktor bir pediatrist, yani çocuk doktorudur.
Pediatri; tıpta bebeklerin, çocukların ve ergenlerin (genelde 0–18 yaş) sağlık ve hastalıklarıyla ilgilenen bir bilim dalıdır. Bu alanda uzmanlaşmış doktora ise pediatrist (çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı) denir.
Bir pediatristin temel görevleri; hastalıkları teşhis ve tedavi etmek, koruyucu sağlık hizmeti vermek, gelişim takibi yapmak ve bu konuda ebeveynleri bilgilendirmektir.
Çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı bir doktorun, kendi görevini en iyi şekilde yapmak istemesinden daha doğal ne olabilir?
Fabrikanın bacasından yayılan zehirli gazlar, uçucu küller ve kurşun zehirlenmesi nedeniyle çocuklar sürekli hasta olmakta, hatta ölmektedir. Hemşireler, doktorlar, yerel yöneticiler, parti yetkilileri; herkes çocukların, hatta kendi çocuklarının bile hasta olduğunu görmektedir. Doktorlar, hasta çocukları imkânlar dâhilinde tedavi etmeye çalışmaktadır. Ancak hastalığın fabrikanın yaydığı zehirli gazlardan kaynaklandığı herkes tarafından bilinmesine rağmen gizlenmektedir. Hele bunun kurşun zehirlenmesi olduğu ortaya çıkınca panik daha da artar. Bu konuların gizlenmesi konusunda zımni bir anlaşma vardır.
Bir doktor bu oyunu bozar. Çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı olarak üzerine düşeni yapar. Önce çocuklarda yaygın olarak görülen bu hastalığın ne olduğunu araştırır. Sorunun, fabrikadan kaynaklanan kurşun zehirlenmesi olduğunu tespit eder. Buna uygun olarak çocukları tedavi etmeye çalışır. Ancak çocukların bu ortamdan uzaklaşmadan tamamen iyileşemeyeceğini bildiği ve gördüğü için kooperatifin fabrikadan uzakta yaptığı evlere taşınmaları için mücadele eder.
Doktorun herkes gibi davranmayıp çocukların sağlığı için mücadele etmesi, siyasilerin hoşuna gitmez. Önce daha iyi koşullarda bir iş teklif edilerek ikna edilmeye çalışılır. Doktor kabul etmeyince başına gelmedik kalmaz. Sudan bahanelerle gözaltına alınır, üzerine yürünür, evi taşlanır, arabaları yakılır, ölümle tehdit edilir, çocukları da gözaltına alınır ama doktor vazgeçmez.
Yüzlerce çocuğun, ergitme fabrikasının yaydığı ağır metal içeren zehirli gazlar nedeniyle hasta olduğunu, hatta öldüğünü görmektedir. Kendi ya da sadece ailesinin çıkarını düşünüp gittiği takdirde, o mahallede yaşayan çocukların hepsinin hasta olacağını, hatta öleceğini bilmektedir. Bütün bunları bile bile orayı nasıl terk edebilir? Hipokrat Yemini, meslek etiği diye bir şey yok mudur? Vicdan? İnsani ve ahlaki olarak doğru olanı yapma yükümlülüğü? Başta kendine karşı olmak üzere dürüst olmak? Ayrıca hukuki sorumluluk?
Profesörün “Bunu neden yapıyorsun?” sorusuna bu yüzden kısa bir cevap verir:
“Doğru olan bu!”
***
Emekli vali balık tutmaktadır. Doktor, valinin yanına gelir. Çocukların hastalanmadan yaşayabilmesi için fabrikadan uzakta bir yerde yaşamaları gerektiğine inanmaktadır. Bunun için validen yeni yapılan kooperatif evleri hakkında bilgi almak ister. Aralarında şöyle bir diyalog geçer:
– Amacınız Targaviska’daki aileleri bu evlere yerleştirmek, değil mi?
– Evet.
– O hâlde şunu unutmayın: Tepedekiler isterlerse insanları karınca gibi ezerler ama birinin arkası sağlamsa ondan korkarlar.
– Benim arkamda kimse yok.
– 250 aile oldukça sağlam bir destektir, hanımefendi.
Doktor, bu konuşmadan sonra ailelerin desteğini almak için her bir işçi evine defalarca gider. Her fırsatta sorunların fabrika kaynaklı olduğunu ve çocuklarının hasta olmasını istemiyorlarsa yeni yapılan kooperatif evlerine taşınmaları gerektiğini anlatır. Önce çocukların annelerini kazanır, sonra da onlarla birlikte fabrikanın önünde eylem yaparak her işçi ailesine yeni yapılan kooperatif evlerinden ev verilmesini sağlar.
***
Kıssadan hisseler:
Filmin yukarıda aktardığım iki sahnesindeki anlatı, bugün için bizlere şunları söylemektedir:
Bir; hangi meslekten olursak olalım, göz göre göre insanlarımızın, çocuklarımızın ve doğadaki tüm canlıların; birileri bu işten para kazanacak diye zehirlenmesine, hasta olmasına ve ölmesine göz yumamayız.
İki; sanayi tesisleri tarafından hava, su ve toprak kirletilirken; köylerimiz, bağımız, bahçemiz, zeytinliklerimiz ve ormanlarımız maden için yok edilirken; doğal sit alanlarımız, millî parklarımız, kıyılarımız ve sularımız birileri para kazansın diye satılırken “başımıza bir şey gelmesin” diye sessiz kalamayız.
Üç; bir işin yapılması gerektiğine inanıyorsak önce kendimiz sorumluluk almalıyız ama bu yeterli değildir. Güç odaklarına karşı bizler de ancak birleşerek ve örgütlenerek mücadele edersek kazanabiliriz.
***
Tersini düşünelim:
Adaleti sağlamakla yükümlü bir hâkim, etik kurallara aykırı şekilde bir tertibin parçası olarak ya da kendi çıkarları için kararlar verirse; bir doktor meslek etiği, insani ve ahlaki sorumluluklarını bilip de yerine getirmezse; bir inşaat mühendisi ya da müteahhit, daha fazla kazanmak uğruna tekniğin gerektirdiği işleri yapmazsa; bir çevre mühendisi, çevre katledilirken “her şey yolunda” raporları düzenlerse… Kısacası hangi işte olursak olalım sadece kendi küçük çıkarlarımızı düşünerek, mesleki, insani ve ahlaki olarak doğru olanı yapmazsak, kendi sonumuzu kendimiz hazırlamış olmaz mıyız?
Birileri zenginleşirken büyük çoğunluk yoksullaşır. Adalet yok edilince herkes kendi adaletini sağlamaya çalışır; kaos çıkar, “güçlü olan kazanır” düzeni işler, huzur kalmaz. Doktorlar işini doğru yapmazsa önce bizim, sonra toplumun ruh ve beden sağlığı bozulur. Mühendisler, yöneticiler, bürokratlar, çalışanlar işini doğru yapmazsa; depremlerde yıkılan binaların altında kalırız, işçiler madenlerde göçük altında kalır, trenler raydan çıkar, tatil için gittiğimiz otellerde yanarak ölürüz.
Sonuç olarak:
Bedeli ne olursa olsun, mesleki, insani ve ahlaki olarak doğru olanı yapmalıyız. Tek kişi bile olsak, doğruluğuna inandığımız şey için mücadele etmeliyiz. Başarabilmek için birlik olmalı; birlik olabilmek için “sen-ben” kavgasından kurtulup “biz” olmayı başarabilmeliyiz.
Neden?
Doğru olan bu!
Dip notlar:
- Netflix 2026 yapımı “Hayatı Zehir Olan Çocuklar” dizi filmi.
Makina mühendisiyim. İstanbul’dan Muğla’ya bir otel şantiyesinde çalışmak için 1991 yılında geldim. Geliş o geliş. O günden bu yana Muğlalıyım. İnşaat faslından sonra turizmde teknik müdür olarak 17 sene çalıştım. Arada 3 sene Antalya merkezli çalışma var ama o zaman bile Muğla ile bağım kopmadı. Muğla’ya yerleştiğim yıldan bu yana Muğla’nın havasına, suyuna, taşına, toprağına sahip çıkma mücadelesine elimden gelen desteği vermeye çalışıyorum. Gündem Fethiye ile bu vesile ile tanıştık, yazılarımla da bir nebze katkıda bulunabilirsem ne mutlu bana.
Sen de Gündem Fethiye'ye abone ol, gerçeğin yanında ol!
