Muğla’nın Marmaris ilçesine bağlı Karacasöğüt Koyu’nda Gökova Özel Çevre Koruma Bölgesi sınırları içerisinde planlanan ve 187 adet ilave yat kapasiteli “Tekne Bağlama İskelesi Kapasite Artırımı Projesi” yapmak isteyen Muğla Turizm Çevre Vakfı Turizm Ticaret Anonim Şirketi (MUÇEV), 16 Ekim 2023’te inşaat faaliyetlerine başlamaya çalışmıştı.
Proje için verilen Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) olumlu kararına karşı açılan davanın henüz sonuçlanmamışken ve bölgenin 15 Haziran 2023’te 1. derece arkeolojik sit alanı ilan edilerek inşaai faaliyetin yasaklanmasına rağmen çalışmaların başlatılmak istenmesine, Marmarisli yurttaşlar tepki göstermişti.
Hukuki sürecin sonunda ise Mahkeme, ÇED olumlu kararını iptal etmiş, Danıştay da bu kararı onamıştı. Bunun üzerine MUÇEV adını “Kıyı Yönetimi ve Çevre Koruma” olarak değiştirdikten sonra aynı projenin ÇED sürecini başlatmıştı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından projeye 11 Haziran 2025 ikinci kez ÇED olumlu kararı verilmişti.
Sen de Gündem Fethiye'ye abone ol, gerçeğin yanında ol!
Karara karşı Muğla Büyükşehir Belediyesi dava açtı. Belediye tarafından bugün (27 Haziran) yapılan açıklamaya göre; Muğla 4. İdare Mahkemesi, ÇED olumlu kararının iptaline hükmetti.
Dava kapsamında hazırlanan bilirkişi raporunda; kapasite artışı projesinin çevre mevzuatına, bilimsel esaslara ve kamu yararına uygun olmadığının tespit edildiği belirtildi.
Mahkemenin de bilirkişi raporunu esas alarak planlama alanındaki mevcut kirlilik unsurlarının kontrol altına alınmadığını, kapasite artışıyla birlikte çevresel yükün daha da artacağını, projenin deniz ekosistemiyle su ürünleri üzerinde olumsuz etkiler oluşturacağını ve çevresel yükümlülükleri karşılamadığını belirttiği aktarıldı.
“MUĞLA’NIN EŞSİZ ÇEVRESİNİ SAVUNMAYA KARARLILIKLA DEVAM EDECEĞİZ”
Karara ilişkin Muğla Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Aras, şu ifadeleri kullandı:
“Gökova Körfezi; sahip olduğu biyolojik çeşitlilik, deniz ekosistemi ve doğal zenginlikleriyle gelecek nesillere eksiksiz bırakmakla yükümlü olduğumuz ortak mirasımızdır. Muğla Büyükşehir Belediyesi olarak çevreyi, kıyılarımızı ve doğal yaşamı tehdit eden her projeyi bilimsel veriler ve hukuk çerçevesinde titizlikle değerlendiriyor, kamu yararını önceleyen bir anlayışla hareket ediyoruz.”
Mahkemelerin hem ilk hem de ikinci süreçte verdiği iptal kararlarının, Büyükşehir Belediyesi’nin ortaya koyduğu haklı çevre mücadelesini ve bilimsel gerekçeleri doğruladığını ifade eden Aras, şunları aktardı:
“Gökova Özel Çevre Koruma Bölgesi’nde kirlilik yükünü artıracak, deniz ekosistemini ve su ürünlerini olumsuz etkileyecek hiçbir uygulamaya sessiz kalmayacağız. Doğamızı korumak yalnızca bugünün değil, yarının da sorumluluğudur.
Muğla’nın kıyıları, koyları ve doğal değerleri rantın değil, halkın ve gelecek kuşakların ortak mirasıdır. Büyükşehir Belediyesi olarak hukukun ve bilimin ışığında doğamızı korumaya, Muğla’nın eşsiz çevresini savunmaya kararlılıkla devam edeceğiz.”
NE OLMUŞTU?
Karacasöğüt Koyu’nda o dönem limited şirketi olan daha sonra anonim şirketine dönüşen MUÇEV, “Tekne Bağlama İskelesi Kapasite Artırımı Projesi” için ÇED sürecini başlatmış ve projeye Muğla Valiliği tarafından 9 Eylül 2020 tarihinde ÇED gerekli değildir kararı verilmişti.
Fakat karar, açılan dava sonucunda Muğla 3. İdare Mahkemesi tarafından iptal edilmişti.
MUÇEV karara itiraz etmiş fakat Danıştay 6. Dairesi, Temmuz 2022 tarihinde Muğla 3. İdare Mahkemesi’nin verdiği ÇED gereklidir kararını onamıştı.
Bunun üzerine 25 Ağustos 2022 tarihinde MUÇEV Limited Şirketi, projenin adını değiştirmiş, “Yat Limanı, Yat ve Tekne Bağlama İskelesi Kapasite Arttırımı” projesi için Çevre Şehircilik İklim Değişikliği Bakanlığı’na başvur yapmış, 31 Ağustos 2022 tarihinde ise süreç Bakanlık tarafından başlatılmıştı. Aynı gün ise ÇED raporu incelenip Bakanlık tarafından Halkın Katılım Toplantısı (HKT) tarihi belirlenmişti.
Projeye ilişkin 27 Eylül 2022 tarihinde Halkın Katılım Toplantısı (HKT) yapılmış, yurttaşlar projenin ve bu kapsamdan HKT’nin yapılmasının hukuka aykırı olduğunu söylemiş, projenin yapımına karşı çıkmıştı.
Bu süreçte, projeye karşı çıkan yurttaşlar, bölgenin arkeolojik sit alanı olduğunu kanıtlamak için çeşitli çalışmalar yapmıştı. Bu kapsamda, yaşam alanlarını korumak için dayanışma içinde çalıştıklarını açıklayan Marmaris Kent Konseyi ve Sualtı Araştırmaları Derneği Akdeniz Foku Araştırma Grubu (SAD-AFAG) ise 28 Eylül 2022 tarihinde Karacasöğüt Koyu’nda dalış yapmış ve koydaki arkeolojik buluntuları tespit etmişti.
SAD, dalış sonuçlarını bir rapora dönüştürmüş ve yasal süreç başlatılarak, Bodrum Sualtı Müze Müdürlüğü ve Muğla Valiliği Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’ne bir dilekçe ile rapor sunulmuştu.
Bunun üzerine Bodrum Sualtı Müzesi’nin bölgede dalış yaptığı ve elde edilen görüntüler ile bulgular eşliğinde tescilin yapılması ve limanın korunması için hazırlanan raporun 27 Ocak 2023 tarihinde Muğla Tabiat Varlıkları Müdürlüğü’ne bildirilmişti.
Fakat raporlara rağmen Muğla Valiliği tarafından 3 Şubat 2023 tarihinde Karacasöğüt Koyundaki Global Marin şirketinin yat yanaşma projesine “ÇED gerekli değildir” kararı verilmişti.
Ardından ise MUÇEV’in yat yanaşma projesi için İnceleme Değerlendirme Komisyonu (İDK) toplantısın tarihi 25 Nisan 2023 olarak belirlenmiş, 29 Mayıs 2023 tarihinde de proje için ÇED olumlu kararı verilmişti.
15 Haziran 2023’te ise Kültür ve Turizm Bakanlığı Muğla Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından alan “1. Derece Arkeolojik Sit Alanı” olarak tescil edilmiş, Kurul’dan izin alınmadan herhangi bir inşai ve fiziki uygulamaya gidilemeyeceği söylenmişti.
Söz konuşu kararda şu ifadeler yer verilmişti:
“Muğla ili, Marmaris ilçesi, Karaca Mahallesi, Söğüt Mevkii, liman alanında su altında tespit edilen kültür varlıklarının kararımız eki haritada gösterildiği şekliyle I. derece arkeolojik sit alanı olarak tescil edilmesine, anıt fişinin hazırlanarak Kurulumuza iletilmesine, söz konusu alanın yasak dalış alanı olması ile ilgili değerlendirme yapılması için sualtı araştırma başkanının görüşünün Kurulumuza iletilmesine, söz konusu alanda Kurulumuzdan izin alınmadan herhangi bir inşai ve fiziki uygulamaya gidilmemesine karar verildi.”
MUÇEV, 16 Ekim 2023 tarihinde ise Marmaris Beledyesi’nin verdiği ruhsata dayanarak bölgede inşaat çalışmalarına başlamak istemiş fakat yurttaşlar tarafından engellenmişti.
“ÇED olumlu” kararına karşı açılan davada, Muğla 1. İdare Mahkemesi Aralık 2023‘te ÇED olumlu kararını iptal etmişti.
Bunun üzerine Marmaris Belediyesi 27 Haziran 2024’te MUÇEV’in projesine verdiği yapı ruhsatını iptal ettiğini duyurmuştu.
