Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği’nin medya çalışanlarına yönelik düzenlediği seminer dizisinin bir ayağı, 21 Mayıs 2026’da Gündem Fethiye ekibiyle çevrimiçi olarak gerçekleşti. Üç saatlik programda, toplumsal cinsiyet odaklı habercilik ilkeleri ile cinsel şiddet haberlerinin etik ve hayatta kalan odaklı bir çerçevede nasıl hazırlanacağı pratik örneklerle ele alındı.
Semineri, Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği’nden Şehlem Kaçar ile Begüm Baki verdi.
Seminerde öncelikle; toplumsal cinsiyet, ikili cinsiyet sistemi ve kavramlar üzerinde duruldu ve cinsel şiddet kavramının nasıl ele alındığı açıklandı. Ardından cinsel şiddete dair mitler ve bu mitlerin gerçekleri üzerine konuşuldu.
Sen de Gündem Fethiye'ye abone ol, gerçeğin yanında ol!
Örneğin, “Cinsel şiddete maruz kalan kişiler intikam, pişmanlık, psikolojik sorunlar gibi gerekçelerle yalan söyler” algısının bir mit olduğu, cinsel şiddetten hayatta kalanların yalan söyledikleri varsayımının tecavüz kültüründen beslendiği ve faillerin aklanması ve olayın üzerinin örtülmesi için kullanılan bir önyargı olduğu belirtildi. Birden fazla çalışmanın da cinsel suçlarda yalan beyan oranının yüzde 2 ile yüzde 10 arasında olduğunu gösterdiği belirtildi. Bu oranın ise diğer suçlar için yapılan yalan beyan oranıyla benzer olduğu açıklandı.
Mitler ve gerçekler konusunda detaylı açıklamanın ise medya çalışanlarının cinsel şiddet haberleri yaparken yararlanmaları için hazırlanan “Öyle Değil Böyle – Doğru Kelimeleri Kullanmak” başlıklı belgede yer aldığı belirtildi.
Belgeye ulaşmak için buraya tıklayın.
Seminerin devamında cinsel şiddete dair yapısal durum açıklandı. Eşitsizlik ve ayrımcılığa dair devlet politikaları gibi yapısal şiddetin cinsel şiddeti artırdığı, kültürel şiddetin de yapısal şiddeti desteklediği belirtildi. Örneğin, cinsel şiddetin ve tecavüzün toplumsal normlar, medya, dil ve kurumsal yapılar aracılığıyla normalleştirildiği, meşrulaştırıldığı veya önemsizleştirildiği bir sosyal ortamı ifade eden tecavüz kültürünü besleyen küfürlerin de bu şiddeti beslediğinin altı çizildi. Tüm bu süreçlerin ise cinsel şiddetin ihbar edilmesinin önünde engeller yarattığı belirtildi.
Ardından, cinsel şiddet haberleri yaparken hak temelli yaklaşımla habercilik pratikleri ele alındı. Katılımcılar; haber başlıkları, görsel kullanımı, cinsel şiddetten hayatta kalanı suçlayıcı dil, mahremiyet ihlalleri ve hak temelli habercilik pratiklerini gerçek haber örnekleri üzerinden değerlendirdi.
Program kapsamında ayrıca, cinsel şiddet haberlerinde kullanılan dilin nasıl dönüştürülebileceği, hayatta kalan odaklı yaklaşımın ne anlama geldiği ve etik görsel kullanımına dair temel ilkeler aktarıldı. Örnek analizleriyle katılımcıların alternatif bir haber dili geliştirmesine alan açıldı. Son olarak, cinsel şiddetten hayatta kalanlar ile röportaj yaparken dikkat edilmesi gereken durumlar açıklandı. Güvenli, sorumlu ve hayatta kalana saygılı bir röportaj yapmak için gerekli 10 temel önerinin listesi katılımcılarla paylaşıldı.
Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği’nin diğer çalışmaları hakkında bilgi edinmek için buraya tıklayın.
Gündem Fethiye’nin, yalnızca haberlerinde değil kurum içinde de cinsel sömürü, istismar ve tacize sıfır tolerans ve toplumsal cinsiyet eşitliği kültürünü yerleştimek için politika belgeri bulunyor. Bu belgelere Gündem Fethiye internet sitesindeki Politika Belgeleri bölümnden ulaşabilirsiniz.
Sen de Gündem Fethiye'ye abone ol, gerçeğin yanında ol!
